Ontwikkeling meerjarig begroting saldo
Inleiding
Terug naar navigatie - Ontwikkeling meerjarig begroting saldo - InleidingBij het opstellen van de prognoses voor het financiële perspectief van de gemeente Oirschot, blijft financiële stabiliteit een constante prioriteit voor het college. Tegelijkertijd blijft de gemeente investeren in haar belangrijkste beleidsdoelen en voldoet zij aan haar wettelijke verplichtingen. De uitgangspunten van dit plan zijn gebaseerd op de meerjarenbegroting van 2024, de inzichten die in dat jaar zijn verkregen, en de bijgewerkte financiële vooruitzichten. De gemeente Oirschot maakt gebruik van drie bestuursrapportages (buraps) per jaar.
Deze rapportages bieden momenten waarop de begroting (naast administratief-technische aanpassingen) kan worden bijgesteld, wat resulteert in nieuwe financiële prognoses. In de onderstaande tabel wordt weergegeven hoe de prognoses zich hebben ontwikkeld vanuit de buraps tot het beginsaldo van waaruit de begroting is opgebouwd.
De begroting van de gemeente Oirschot wordt opgebouwd vanuit de tweede burap. De wijzigingen die na deze tijd plaats vinden worden meerjarig opgenomen in de begroting van 2025. Het betreffende de volgende wijzigingen;
Algemene uitkering
Via de meicirculaire wordt de algemene uitkering aangepast. Hiermee worden de gemeente gecompenseerd voor de verwacht hogere lasten en extra taken die de gemeente krijgt.
Met ingang van 2024 is de methodiek voor het berekenen van de algemene uitkering gewijzigd. Van de trap-op, naar trap-af methodiek is overgestapt naar de BBP-indexatie (gemiddelde van 8 jaar). Hiermee worden de inkomsten vanuit het Gemeentefonds stabieler. Dit betekent wel dat de gemeente schommelingen zelf moet kunnen opvangen
Loon en prijscompensatie
De nieuwe methodiek die gebruikt wordt voor berekening van de algemene uitkering wordt ook toegepast voor de stelpost loon en prijs indexatie. De mutaties die hieruit voortkomen zijn onder deze post opgenomen.
Kapitaallasten
De kapitaallasten bestaan uit rente- en afschrijvingslasten van investeringen. Door toevoeging van nieuwe investeringen en correcties op bestaande activa en investeringen, ontstaat deze mutatie.
Rentelasten
Tot en met de begroting 2024 werd er gerekend met een laag rentepercentage. De rente is weer in een opwaartse spiraal terechtgekomen wat ons ertoe dwingt om de gebruikte rekenrente aan te passen. De berekening van de rekenrente wordt bepaald aan de hand van de rente die we betalen of ontvangen over bestaande leningen, het eigen vermogen wat we kunnen inzetten en leningen die aangetrokken moeten worden. De gevolgen hiervan zijn onder deze mutatie opgenomen.
Cao-stijgingen
De Cao-lonen stijgen de komende tijd harder dan eerder in de begroting opgenomen. Om de salaris- budgetten in lijn te laten lopen met de verwachte uitgaven moeten deze budgetten opgehoogd worden.
Verbonden partijen
De verbonden partijen hebben in het voorjaar van 2024 een begroting afgegeven. Deze is daarna door de raad goedgekeurd. De gevolgen hiervan worden middels deze mutatie verwerkt in de begroting.
Vervolgens ontstaat het saldo van waaruit de begroting opgebouwd kan worden. Hierbij onder- scheiden we de volgende mutaties:
- Onontkoombare lasten en baten: Deze zijn onder meer het gevolg van eerder gemaakte afspraken of wettelijke verplichtingen, zoals extra baten vanuit de omgevingsvergunning. Deze onontkoombare lasten staan bij de programma’s toegelicht.
- Technische ombuigingen: Technische ombuigingen binnen de gemeentebegroting zijn aanpassingen of herstructureringen van de financiële middelen die geen directe gevolgen hebben voor de beleidsdoelen, dienstverlening, of de uitvoering van gemeentelijke taken.
Het gaat om het efficiënter of anders indelen van financiële middelen, zonder dat dit merkbare impact heeft op de inwoners of de beleidsdoelen van de gemeente. Technische ombuigingen worden vaak toegepast om de begroting sluitend te maken of om financiële ruimte te creëren.
- Structurele wensen: Dit zijn aanvullende wensen die een structureel effect hebben op de exploitatie van de gemeente Oirschot. Deze structurele wensen staan bij de programma’s toegelicht en uitgesplitst.
- Incidentele wensen: Deze uitgaven worden vaak ten laste van de reserves gebracht en zijn daardoor budgetneutraal. De incidentele onttrekkingen uit reserves zijn terug te vinden in bijlage 5.
- Onttrekkingen reserves: dit betreft een saldo van stortingen en onttrekkingen. Diverse eenmalige uitgaven worden bekostigd vanuit de hiervoor ingestelde (bestemmings-) reserve.
Ontwikkeling financieel perspectief |
bedragen x € 1.000 |
|||
|---|---|---|---|---|
positieve bedragen zijn nadelen, negatieve zijn voordelen |
||||
2025 |
2026 |
2027 |
2028 |
|
begroting 2024 |
-2.545 |
-652 |
-1.437 |
-2.646 |
Prognose na burap 2023 (volgt na vaststellen B24) |
-1.332 |
98 |
-1.125 |
-1.097 |
Prognose na eerste burap 2024 |
-6 |
1.275 |
-258 |
-1.324 |
Prognose na tweede burap 2024 |
76 |
1.838 |
15 |
-936 |
Wijziging algemene uitkering (meicirculaire) |
-510 |
-1.465 |
-1.309 |
-1.309 |
Loon en prijsstijgingen |
-213 |
87 |
840 |
1.418 |
Afschrijvingslasten |
-150 |
6 |
224 |
433 |
Rentelasten |
316 |
469 |
496 |
263 |
Cao-stijgingen 2025 en verder |
300 |
518 |
513 |
1.012 |
Indexatie verbonden partijen |
208 |
139 |
44 |
176 |
Prognose na mutaties |
27 |
1.592 |
823 |
1.057 |
Onontkoombare lasten |
-110 |
-10 |
270 |
156 |
Technische ombuigingen |
-104 |
-326 |
-1.547 |
-2.750 |
Structurele wensen |
846 |
846 |
889 |
889 |
Onttrekking reserves |
-7 |
-298 |
-337 |
-360 |
Benutting 10% vrije deel Algemene Reserve |
-411 |
-143 |
-124 |
-327 |
Begroting 2025 (voor eliminatie incidentele posten) |
241 |
1.661 |
-26 |
-1.335 |
Prognose
Terug naar navigatie - Ontwikkeling meerjarig begroting saldo - PrognoseDe prognose toont aan dat de eerste drie jaren van de begroting (2025-2027) een verwacht negatief saldo geven, met een verwacht positief saldo pas in 2028.
- Begroting 2025-2027: Negatief saldo met een cumulatief tekort van € 2,5 miljoen.
- Begroting 2028: Positief saldo van € 1.009.000.
De tekorten in de jaren 2025-2027 zullen worden gedekt door de financiële reserves van de gemeente. De totale meerjarenbegroting is daarmee wel sluitend.
De reserves zijn momenteel voldoende om de tekorten in de genoemde jaren te dekken. Daarnaast blijft er voldoende financiële ruimte over voor noodzakelijke investeringen (zie bijlage 3 voor het verloop van de reserves).
Conclusie
Terug naar navigatie - Ontwikkeling meerjarig begroting saldo - ConclusieDoor een zorgvuldige afweging van onontkoombare lasten, technische ombuigingen, en de prioritering van incidentele en structurele wensen, blijft de gemeente, ondanks de financiële tekorten in de eerste drie jaren, financieel gezond en in staat om te blijven investeren in haar toekomst.